افزودنی کاهش دهنده نفوذپذیری و آب بند کننده بتن که علاوه بر ایجاد روانی و افزایش مقاومت ، باعث انسداد کاپیلارهای بتن از نفوذ آب می گردد به آب بندی بتن معروف است. آب بندی بتن با چند روش مختلف امکان پذیر است . انتخاب نوع مواد آب بندی بتن بستگی به نوع درز ها ، محل سازه ، فشار آب ، ترک ها ، و … بستگی دارد.
آب بندی بتن چیست ؟
سالهاست استفاده از آب بند( واتر استاپ ) به منظور آب بندی درزهای اجرایی و محل های قطع بتون (Construction Joint) متداول است. امروزه تمامی کشورهای توسعه یافته و پیشرفته از آب بندهای هیدروفیلیک یا بنتونیتی برای آب بندی درزهای اجرایی استفاده می کنند نه نوع P.V.C آن، زیرا محل ثابت سازی آب بندها در بین آرماتورها می باشد و با گذشت چند سال از عمر سازه و بررسی شرایط آرماتورها و بتن مشاهده می کنیم آرماتورهای طولی و عرضی که در سمت آبگیر سازه قراردارند به واسطه عبور آب و استفاده نکردن از افزودنی های بتون، از طریق درز سرد موجود بین مقاطع بتن ریزی شده و لوله های موئین ناشی از تبخیر آب بتن، دچار زنگ زدگی شده که در برخی از موارد با انبساط 6 الی 15 درصدی حجم آرماتورها، بتن دچار ترک خوردگی می گردد. این نقصان عاملی جهت تشدید نفوذ پذیری و کاهش شدید طول عمر سازه بتنی می باشد. آب بندهای هیدروفیلی یا بنتونیتی علاوه بر سهولت و سرعت بسیار زیاد در نصب تمامی نواقص فوق الذکر را رفع می کنند.
بنابراین آب بندی فقط اضافه کردن مواد به بتن نیست ، بلکه یک سیستم کامل برای کنترل نفوذ آب است.
برای آب بندی یک سازه بتنی باید دو کار اساسی صورت بگیرد:
- آب بندی خود بتن توسط بتن مناسب
- آب بندی درزهای بتن توسط واتراستاپ
که هر دو صورت می بایست برقرار باشد.
اصول آب بندی بتن
اصلاح منحنی دانه بندی و کنترل میزان فیلر (FILLER) بتن یعنی بیشتری نسبت به سایر مواد داشته باشد و تغییر نسبت مصالح درشت به ریز (در بتن های معمولی شن بیشتر است ولی در اینجا نسبتها برابر باید باشد)، نسبت آب به سیمان حداقل است، از دیگر عوامل موثر ویبره ی مناسب است و برای افزایش ضریب اطمینان لزوما همه بتن ها نیاز به افزودنی ندارند البته اگرخوب اجرا شود.
مواد آب بندی بتن و انواع آن
از جمله این محصولات می توان به پودرهای آب بند کننده مورد استفاده در طرح اختلاط بتن ، ملات های آب بند برای بتن های اجرا شده ، ملات های زود گیر جهت بند آوردن نشت آب ، ملات های نفوذگر جهت مقابله با فشار های منفی و مواد آب بند تزریقی جهت کمک به آب بندی تونل ها ، درز های اجرایی ، استحکام خاک در مناطق دریایی و آب بندی ترک های مویی در سازه ها اشاره نمود.
طیف گسترده این محصولات و طراحی متفاوت و کاربردی آن ها به گونه ایست که شرکت شیمی بتون بهینه می تواند بسته به نیاز کارفرمایان محترم مشکلات پروژه را مرتفع کند.
انواع آب بندی بتن :
1- افزودنی آب بند بتن ، واترپروف حجمی
این مواد هنگام ساخت بتن اضافه می شوند و در تمام حجم بتن آب بندی ایجاد می شود. از کاربردهای آن می توان به فوندانسیون، دیوار ، استخر، کف زیر زمین، تونل، بتن پیش ساخته و … اشاره کرد.
2-مواد آب بندی سطحی سیمانی
این مدل بیشتر بصورت پودر هست و پس از اختلاط ، روی سطح بتن انجام می شود.از کاربردهای مواد آب بندی سطحی سیمانی میتوان به دیوار و کف زیر زمین، استخر ها و مخازن ، بتن های قدیمی و سرویس بهداشتی اشاره کرد.
3- واتر استاپ برای درزهای بتن
یک نکته ی مهم در آب بندی بتن این است که با آب بندی درز ها فرق دارد. زمانیکه دو مرحله ی بتن ریزی به هم میرسد یا دارای درز اجرایی است ، معمولا باید واتر استاپ استفاده کرد. از انواع واتر استاپ میتوان موارد زیر را نام برد :
- PVC Waterstop
- هیدروفیلی
- واتر استاپ قابل تزریق
- واتر استاپ مخصوص درزهای متحرک
- مقاوم در برابر مواد شیمیایی
- انتخاب نوع واتر استاپ به عواملی همچون نوع و میزان درز، فشار آب و شرایط شیمیایی محیط بستگی دارد.
4- مواد تزریقی برای رفع نشتی و ترک
اگر که بتن بعد از اجرا دارای نشتی است ، معمولا امکان اضافه کردن واترپروف نیست و باید آن را ترمیم کرد.
برای این کار از موادی مانند رزین های پلی یورتان ، رزین های اکریلاتی ، اپوکسی ها و دوغاب های سسیمانی مخصوص تزریق استفاده می شود.
رزین های تزریقی را میتوان از طریق شلنگ تزریق یا سوراخ های ترک بتن وارد کرد تا باعث قطع نشتی و ترمیم بتن شوند.
5- نوارها و خمیرهای آب بندی درز
برای درز اجرایی و لوله ها از نوارهای آب بندی ، پروفیل هیدروفیلی، خمیر های آب بندی، نوارهای الاستیک مخصوص درز استفاده می شود. طرز کار این مدل آب بندی نیز اینطور است که در هنگام برخورد با آب متورم می شود و فضای اطراف درز را می بندد.
نکته : برای داشتن آب بند بتن، فقط واترپروف کافی نیست. عوامل و شرایطی مثل نسبت آب به سیمان، تراکم مناسب، عمل آوری بتن، طراحی درز ها و آب بندی آنها هم بسیار تاثیرگذارند. مثلا استفاده کافی و مناسب از فوق روان کننده ، کنترل ترک ها و نسبت های مواد استفاده شده بسیار قابل توجه است.
واتر پروف بتن
واتر پروف بتن (E.M.WATERPROOF ) نوعی ماده آب بند کننده می باشد که تمام مقطع بتن را به جسمی آبگریز تبدیل می نماید. واتر پروف بتن با دو حالت فیزیکی مایع و پودری عرضه می گردد. بسته به نوع محصول، مکانیسم عملکرد متفاوت است. مثلا بعضی واتر پروف های بتن ، منافذ را مسدود میکنند و بعضی دیگر با رطوبت سیمان دچار واکنش می شوند و کریستال ایجاد میکنند.
واترپروف مایع بتن چیست؟
این محصول به آب اختلاط بتن و ملات اضافه می شود. مدل های مختلفی از این محصول موجود است . بعضی از نوع آب گریز هستند و بعضی باعث ایجاد کریستال می شوند. این مواد نفوذ پذیری بتن را کاهش می دهد و در بعضی محصول ها ، به خود ترمیمی ترک های غیرمتحرک نیز کمک میکند.
مزایای واترپروف مایع :
از مزایای واترپروف مایع میتوان به پخش نسبتا آسان ، امکان استفاده ی آن در بتن ریزی های حجیم و کاهش جذب و نفوذ آب اشاره کرد.
پودر واتر بروف بتن :
این محصول نیز به مخلوط بتن اضافه می شود. پودهای واتر پروف میتوانند ترکیبات آب گریز ، کریستالی یا ترکیبی از هر دو باشند.
مزایای واترپروف پودری بتن :
این محصول برای بتن های مسلح و سازه های بتنی مناسب است. همچنین بدلیل اینکه پودر در ساختار بتن قرار میگیرد ، ماندگار بالایی دارد. از واتر پروف پودری بتن برای فونداسیون ، زیرزمین، مخازن ، تونل و سازه های زیر زمینی استفاده می شود.
- موارد کاربرد آب بند کننده بتن (واترپروف بتن)
محافظت و آب بندی سازه های بتنی ذیل :
1- تصفیه خانه های آب و فاضلاب.
2- مخازن آب آشامیدنی و سپتیک ها.
3- تونلها ، منهولها و ولوپیت ها.
4- سازه های زیرزمینی و فونداسیون ها.
5- پارکینگ ها و استخرها.
6- کانال های انتقال آب.
7- رفع نشت درزهای اجرایی و درزهای سرد.
8- رفع نم زدگی سطوح بتنی.
آب بند کننده بتن ، جهت آب بند نمودن بتن های فونداسیون ، منابع آب ، استخرها ، ساخت لوله های بتنی ، کانالهای آب و گالری بسیار مناسب می باشند. آب بند کننده بتن را می توان در مراحل تولید بتن و یا در محل بتن ریزی به بتن آماده اضافه نمود و کافیست به مدت 2 دقیقه با بتن مخلوط گردد. ضروریست در هنگام تولید بتن نسبت آب به سیمان به دقت کنترل شده و از 40 درصد تجاور ننماید ، در غیر این صورت آب اضافی موجود باعث ایجاد تخلخل و در نتیجه نشت آب می گردد.
